Kastelen & buitenplaatsen

Boerderij Hofzicht

1553 - Boerderij Hofzicht, verscholen tussen de iepen. (ca. 1960)

De buitenplaats Hofzicht, was gelegen in de Groeneveldse polder aan de bovenloop van de Lier.

In eerste instantie is er slechts sprake van een boerderij Hofzicht, waarvan een afbeelding uit 1553 in het kaartboek van het Sint Barbaraklooster uit Delft is terug te vinden.
In het kaartboek tekende het klooster het landbezit op, waaronder het perceel achter boerderij ‘Hofzicht’.

De boerderij werd toen bewoond door een pachter van het kloosterland.
In 1583 kwam de boerderij met eigen grond in bezit van de Delftse brouwersfamilie van Overschie, die de boerderij verpachtte en zelf een deel als buitenverblijf gebruikte.

Tussen 1636 en 1652 werd de boerderij verbouwd tot een buitenplaats.
In de historische bronnen wordt de plaats met zowel Hofzicht als Swetsburgh aangeduid.

Op de kaart van Kruikius uit 1712 zijn het landhuis met daarvoor een halfronde voortuin te zien.
Het landhuis is noord-zuid georiënteerd met een breed voorhuis aan de noordzijde.
Ten westen van het buitenhuis staat een tweede L-vormig gebouw met oost-west oriëntering en een breder voorhuis aan de westkant.

In 1735 werd de buitenplaats gekocht door de familie Vlaerdingerwout.
In het koopcontract is sprake van de buitenplaats met tuin, boomgaard, land en boerenwoning.
In 1762 werd de buitenplaats vererfd op de familie Kretschmar.

De leden van de families Vlaerdingerwout en Kretschmar vervulden voor het merendeel hoge ambtelijke functies bij het Rijk en woonden slechts tijdelijk op de buitenplaats.

In de 18e eeuw is er op deze plek alleen nog sprake van een boerderij en is slechts een ‘houtvesterswoning’ ten oosten van de boerderij nog in bezit van de familie Kretschmar.

Het voorhuis van de boerderij, met de voorgevel aan de westzijde, bestaat uit twee woon- of slaapkamers. Daarachter bevind zich een korte stal met ruimte voor twaalf koeien.

In de 19e eeuw wordt de boerderij met 8 ha. land, gepacht van het Weeshuis in Delft.
De stal is in het midden van de 19e eeuw ingekort waarbij een nieuwe oostgevel werd geplaatst. De inkorting hield verband met een veranderende bedrijfsvoering, van veeteelt naar tuinbouw.

In de tweede helft van de 19e eeuw werd op het erf een knechtenwoning gebouwd op de plaats van het vroegere buitenhuis.

In 2013 wordt de ondertussen vervallen boerderij afgebroken, om plaats te maken voor nieuwbouw.

Bron:
Boerderij en buitenplaats Hofzicht in De Lier.
De archeologische opgraving van een erf uit de Middeleeuwen en Nieuwe tijd aan de Noordlierweg.
J. van Horssen – Erfgoed Delft en Omstreken – oktober 2012